พิธีขึ้นระวางประจำการ เป็นพิธีที่แสดงถึงการรับเรือเข้าระวางประจำการของทางราชการ โดยกระทรวงกลาโหม หรือกองทัพเรือ จะเป็นผู้ลงคำสั่งให้เรือนั้นเข้าระวางประจำการ ส่วนพิธีขึ้นระวางประจำการจะกระทำในวันใดนั้น ขึ้นอยู่กับความเหมาะสมแต่ส่วนมากแล้ว จะตรงกับวันมอบเรือหรืออาจจะภายหลังการรับมอบเรือก็ได้

พิธีขึ้นระวางประจำการของราชนาวีไทย ได้กระทำขึ้นมาตั้งแต่เมื่อใด ยังไม่พบหลักฐานที่แน่นอน แต่ในปี พ.ศ.๒๔๕๑  สมัยพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ ๕  ได้มีการขั้นระวางประจำการ เรือเสือทยานชล  เรือตอร์ปิโดที่ ๑  เรือตอร์ปิโดที่ ๒  และเรือตอร์ปิโดที่ ๓  เมื่อวันที่ ๒๗ สิงหาคม ๒๔๕๑

ในปัจจุบันได้กำหนดพิธีขึ้นระวางประจำการของราชนาวีไทย  พอสังเขปดังต่อไปนี้

พิธี มีการแถวอ่านคำสั่งกระทรวงกลาโหม  หรือกองทัพเรือ ทหารเดินแถวลงประจำเรือ ชักธง หัว-ท้าย

ผู้ประกอบพิธี

ในประเทศ ควรเป็น ผบ.ทร. หรือผู้ที่ ผบ.ทร.พิจารณาเห็นสมควร

ต่างประเทศ ควรเป็นข้าราชการชั้นผู้ใหญ่ในประเทศนั้น ๆ หากเป็นเรื่องที่สั่งสร้างให้คณะกรรมการตรวจการจ้าง (กตจ.) เป็นผุ้เสนอแนะ ทร. แต่ถ้าเป็นเรือที่ต่างชาติมอบให้ ควรเป็นผู้ที่ ผบ.ทร.พิจารณาเห็นสมควร

กำหนดเวลาทำพิธี ไม่กำหนดฤกษ์ยาม